اگر روزگاری تولید روغن موتور تنها یک فرآیند تقطیر ساده در گوشهای از یک پالایشگاه قدیمی تصور میشد، امروز این صنعت به خط مقدم جبهه «شیمی پیشرفته» و «نانوتکنولوژی» تبدیل شده است. هر قطره روانکاری که در رگهای یک خودروی مدرن یا چرخدندههای غولآسای صنعتی جریان مییابد، در واقع سفری طولانی و پیچیده را از قلب واحدهای پتروشیمی آغاز کرده است؛ سفری که در آن «ماده خام» با جادوی دانش فنی، به «اکسیر پایداری» تبدیل میشود. در این میان، پیوند میان تولیدکنندگان بزرگ روانکار و غولهای پتروشیمی، دیگر یک انتخاب تجاری ساده نیست، بلکه ضرورتی حیاتی برای بقا در نقشه راه خودکفایی کشور است.
در سالهای اخیر، صنعت خودروی ایران با تحولی شگرف در طراحی پیشرانهها روبهرو بوده که به تبع آن، نیاز به سیالاتی با استانداردهای بسیار سختگیرانه را دوچندان کرده است. پاسخ به این نیاز، تنها در سایه تعامل مستقیم میان «تولیدکنندگان سیالات» و «تامینکنندگان مواد پایه پتروشیمی» نهفته است. در جایی که گرما، فشار و فرسایش به دنبال از کار انداختن چرخهای اقتصاد هستند، این «دیپلماسی صنعتی» است که راه را برای عبور از تنگناهای تحریم و دستیابی به فرمولاسیونهای بومی هموار میکند. همافزایی میان این دو بخش، در واقع ستون فقرات استراتژی «توسعه ساخت داخل» را تشکیل میدهد که هدف آن چیزی جز صیانت از سرمایههای ملی و ارتقای توان مهندسی ایران نیست.
در همین راستا، رویدادی بزرگ در جزیره ثبات و تجارت ایران رقم خورده است که در آن، بزرگان عرصه انرژی و صنعتگران دانشبنیان گرد هم آمدند تا آینده زنجیره ارزش صنعت نفت را بازنویسی کنند. در میان همهمه قراردادها و تفاهمنامهها، حضور یک نام دیرآشنا که دهههاست با حافظه جمعی جادههای ایران گره خورده، جلب توجه میکرد.
این حضور، فراتر از یک نمایش تبلیغاتی، بیانیهای صریح درباره بلوغ فنی و آمادگی برای ورود به عصر جدید روانکارهای فوقپیشرفته بود. برای درک اینکه چگونه قدیمیترین بازیگر این عرصه، خود را برای میزبانی از آینده پتروشیمیایی ایران آماده کرده است، باید به تماشای ردپای پررنگ او در میان غرفههای تخصصی و نشستهای راهبردی نشست. این گزارش، روایتی است از تجلی قدرت و دانش در قلب یکی از تخصصیترین گردهماییهای صنعتی کشور.
شرکت نفت پارس در سومین دوره نمایشگاه تخصصی پتروکم که با محوریت حمایت از توسعه ساخت داخل و شرکتهای فناور، از ۱۶ تا ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ در مرکز نمایشگاههای بینالمللی جزیره کیش برگزار شد، حضور فعال و پررنگی داشت. سومین نمایشگاه ایران پتروکم بهعنوان بزرگترین رویداد تخصصی صنعت پتروشیمی کشور، فرصتی بینظیر برای معرفی دستاوردها و توانمندیهای شرکتهای داخلی و بینالمللی فراهم آورد. این نمایشگاه با تمرکز کامل بر صنعت پتروشیمی، بستری حرفهای برای تبادل دانش، فناوری و تجربیات بین فعالان این حوزه ایجاد کرده است.
نفت پارس در این نمایشگاه، ضمن معرفی جدیدترین توانمندیها، دستاوردها و محصولات خود و با هدف انتقال دانش و تجربه، گسترش همکاریهای مشترک با فعالان این صنعت و برداشتن گامی موثر در جهت ارتقای خدمترسانی به جامعه ، تعاملات بازرگانی و شناسایی ظرفیتهای جدید حضور فعالی داشت. این رویداد صنعتی با مشارکت شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس و حضور گسترده شرکتهای پتروشیمی، تولیدکنندگان تجهیزات، صنعتگران و شرکتهای دانشبنیان فعال در حوزه پتروشیمی برگزار شد.
هدف اصلی این نمایشگاه، تقویت زنجیره تامین داخلی، معرفی توانمندیهای فناورانه و ایجاد بستر تعامل میان بازیگران کلیدی صنعت پتروشیمی کشور بود. سومین همایش و نمایشگاه بینالمللی ایران پتروکم در آخرین روزهای دی ماه از ساعت ۱۷ تا ۲۲ در مرکز نمایشگاههای بینالمللی جزیره کیش آماده بازدید علاقهمندان بود. حضور مقتدرانه شرکت نفت پارس در سومین نمایشگاه تخصصی پتروکم در جزیره کیش، فراتر از یک مشارکت نمایشگاهی ساده، نشاندهنده تغییر پارادایم در استراتژیهای عملیاتی قدیمیترین تولیدکننده روانکار ایران است.
در روزگاری که مرز میان صنایع بالادستی نفت و صنایع پاییندستی روانکار بیش از هر زمان دیگری کمرنگ شده، نفت پارس با درک صحیح از اتمسفر «پتروکم»، بر لبه تکنولوژی تولید سیالات پیشرفته ایستاده است. این حضور را میتوان از سه منظر راهبردی برای صنعت خودرو و روانکار کشور تحلیل کرد.
بومیسازی زنجیره ارزش؛ پایان عصر وابستگی
محوریت این دوره از نمایشگاه، «حمایت از ساخت داخل» بود. برای صنعت روانکار که در سالهای اخیر با چالش تامین افزودنیهای (Additives) استراتژیک و روغنهای پایه سنتتیک روبهرو بوده، نزدیکی نفت پارس به غولهای پتروشیمی همچون «هلدینگ خلیج فارس»، یک حرکت هوشمندانه است. نفت پارس با حضور در این رویداد نشان داد که به دنبال پیوند زدن ظرفیت شرکتهای دانشبنیان داخلی با نیازهای عملیاتی خود است. نتیجه این همافزایی، تولید روانکارهایی با استانداردهای جهانی (مانند API SP یا گریدهای بسیار سبک هیبریدی) در داخل کشور خواهد بود که به معنای کاهش وابستگی به واردات و ثبات قیمت در بازار پرنوسان داخلی است.
از روانکار موتور تا سیالات پتروشیمی؛ گسترش سبد محصول
نفت پارس در کیش ثابت کرد که نگاهش تنها به «باک خودروها» نیست، بلکه به دنبال تامین نیازهای پیچیده «تجهیزات دوار» و «کمپرسورهای غولپیکر» صنعت پتروشیمی است. این تنوعبخشی به سبد محصولات، علاوه بر سودآوری، باعث سرریز دانش فنی از بخش صنعتی به بخش خودرویی میشود. وقتی شرکتی موفق به تولید روغنهای توربین با تحمل دمای فوقالعاده بالا برای پتروشیمیها میشود، قطعا در تولید روغن موتورهای توربوشارژ که این روزها در بازار خودرو ایران (بهویژه خودروهای چینی) فراگیر شدهاند، با قدرت و اطمینان بیشتری عمل خواهد کرد.
پتروکم؛ بستری برای دیپلماسی تجاری در خلیجفارس
انتخاب کیش به عنوان میزبانی این رویداد، پیامی صریح به بازارهای منطقهای است. نفت پارس با قدمتی بیش از شصت سال، اکنون در حال بازتعریف برند خود به عنوان یک تامینکننده منطقهای است. تعاملات بازرگانی شکلگرفته در این نمایشگاه، بستری برای صادرات روانکارهای مهندسیشده فراهم میکند. این به معنای تقویت بنیه مالی شرکتی است که سود حاصل از صادرات آن، مستقیما به نوسازی خطوط تولید و عرضه محصولات باکیفیتتر در بازار داخلی میانجامد.
پیوند «دانش» و «صنعت» ؛ ماموریت جدید پارس
نکته کلیدی در مشارکت نفت پارس، تاکید بر انتقال دانش و تجربه بود. حضور تیمهای فنی و بازرگانی این شرکت در پنلهای تخصصی پتروکم نشان داد که «پارس» دیگر صرفا یک فروشنده روغن نیست، بلکه به یک «شرکت راهکارمحور» (Solution-Oriented) تبدیل شده است. این رویکرد به ویژه در مواجهه با نسل جدید خودروهای برقی و هیبریدی که در آینده نزدیک وارد بازار ایران میشوند، حیاتی است؛ چرا که این خودروها بیش از روغنهای سنتی، به سیالات خنککننده و روانکارهای دیالکتریک نیاز دارند که دانش تولید آنها در دلِ چنین نمایشگاههای پتروشیمیایی متولد میشود. مشارکت فعال نفت پارس در سومین نمایشگاه پتروکم، پیامی روشن برای رقبای داخلی و شرکای بینالمللی داشت: «پیمانکاری در صنعت روانکار به پایان رسیده و عصر مشارکتهای استراتژیک آغاز شده است».
نفت پارس با تکیه بر زنجیره تامین داخلی و تقویت پیوند خود با غولهای پتروشیمی، در حال ترسیم نقشه راهی است که در آن کیفیت محصول، نه یک شعار تبلیغاتی، بلکه خروجی مستقیمِ آزمایشگاههای دانشبنیان و پالایشگاههای مدرن است. برای راننده ایرانی و صاحب خودرو، این حضور به معنای اطمینان از بقای کیفی پیشرانهای است که قلب تپندهاش با محصولاتی در کلاس جهانی میتپد؛ محصولاتی که نطفه آنها در روزهای پرتحرک پتروکم ۱۴۰۴ بسته شده است.